Saturday, December 15, 2012

Discola: Ford Lied - Het rythme van den weg

 Vergeten reclameplaat uit de jaren dertig nu collector's item. 
Promotie voor de Ford V8 motor op een Discola-plaat 
Hans Koert

  Een aantal dagen geleden werd ik door Robert Markus gewezen op een fraaie 78-toeren picture disc, die, gelet op de labelinformatie, klaarblijkelijk een promotie voor de Ford V8 motor moet zijn geweest.

Discola: Ford Lied - Het rhythme van den dag (Flexible Records blog) ( English) -  Discola: Ford Lied - Het rhythme van den dag (Nederlands)

Aangezien ik eerst dacht, door de aangeleverde foto, te maken te hebben met een flexibele Goodson of een daaraan verwante 78-toerenplaat uit de begin jaren dertig, heb ik een bijdrage gemaakt voor de Flexible Records blog, maar dankzij Rinus Blijleven ontdekte ik dat er hier geen sprake was van een buigbare plaat, maar van een Discola-plaat,  opgenomen in de Klank-Film studio Frank in Amsterdam ca. 1938.
 Bert van Dongen ( 1915-1982)

De plaat bevat twee nummers, beide in het Nederlands gezongen en gewijd aan de nieuwe Ford V8 motor.
Joop de Leur
De zanger is Bert van Dongen. Bert werd geboren in Amsterdam mei 1915 en overleed in dezelfde plaats april 1982. Ten tijde van de opnamen zong hij al in verschillende bands en was hij als zgn. refreinzanger actief op de Vara-radio.  Hij zou zich ontwikkelen tot een geliefd radio- en revue-artiest. Zo zong hij in de jaren vijftig o.a. bij Snip en Snap in de Sleeswijk revues. Op TV was hij te zien met Rien van Nunen ( inderdaad van Stiefbeen en Zoon) in een programma met nostalgische liedjes: Sterren Stralen Overal.  Ook speelde hij in verschillende Nederlandse speelfilms, zoals Op Hoop Van Zegen.

 Mijn nieuwe Ford V8 - Bert Van Dongen met orkestbegeleiding (waarschijnlijk een orkest o.l.v. Joop de Leur) - Klank-Studio Frank - Amsterdam (ca. begin 1937 op Discola) ( bron: Rinus Blijleven)(foto: Robert Markus)
 
Deze plaat bevindt zich in de verzameling van Rinus Blijleven en past in een serie van drie reclameplaten, die gemaakt werden door Klank-Film studio Frank, dat nauw samenwerkte met de Van Wouw studio.  Het werd uitgebracht op het Discola label, al staat die naam niet vermeld op de plaat.

 Fordlied "Het rythme van den weg"- Bert van Dongen met orkestbegeleiding (waarschijnlijk een orkest o.l.v. Joop de Leur) - Klank-Studio Frank - Amsterdam (ca. begin 1937 op Discola) ( bron: Rinus Blijleven)(foto: Robert Markus)

De twee andere reclame platen waren voor de Zuid Hollandsche Bierbrouwers Den Haag ( gezongen door Lou Bandy)  en het lied ’t Is prima ( het gas in de flesch) gezongen door Louis Davids. Dit laatstgenoemde nummer vind je op de verzamel-cd Wat een meisje weten moet, een aantal jaar geleden uitgebracht in de serie Reclame Klassieken door het Theater Instituut Nederland.

Ford V-8 (1933)

Volgens Rinus Blijleven zou het begeleidende orkest wel eens dat van Joop de Leur (juni 1900 – september 1973) geweest kunnen zijn, een orkest dat op veel platen uit de jaren dertig met Nederlandse crooners de begeleiding verzorgde.
Ben van Dongen kun je op de cd Wat een meisje weten moet, eveneens horen op reclameplaten voor De Erven de Weduwe J. van Nelle N.V. met het Van Nelle’s koffielied en het Van Nelle’s theelied, dat rond diezelfde tijd opgenomen moet zijn in de Klank-Film studio Frank in Amsterdam ( ca. 1936-1937) ( als Discola C436).
Rinus Blijleven meldt, dat het nummer oorspronkelijk opgevoerd werd in oktober 1936 tijdens de Ford Show in de Albert Hall door het King Palmers V8 Shadow Symphony Orchestra, waarbij het lied gezongen werd door Gordon Little.

  Laurens Hertzdahl wees op een promotiefilm, die rond 1937 gemaakt werd en die in Engeland ( en wellicht ook Nederland) in de bioscopen in het voorprogramma vertoond werd - een fraai tijdsbeld uit de jaren vlak voor de Tweede Wereldoorlog. Geniet van een fragment van het lied  The Rhythm of the Road, gezongen door Gordon Little.



De bijgevoegde informatie over deze film luidt: Een klassieke cinema-advertentie uit 1937 voor een serie nieuwe Fordmodellen, uitgerust met de V8 motor, ..... with happy singing, lovely English scenery and a real "pleasures of motoring" feel, gezongen door Gordon Little.

Advertentie uit de Gooi- en Eemlander ( september 1933)

  • Het verhaal rond deze (serie) Discola-platen is nog lang niet rond.  Wie meer informatie, meer Discolaplaten kent of een meer nauwkeuriger datering heeft, wordt gevraagd contact op te nemen.
Met dank aan Robert Markus voor de foto’s van de plaat, Laurens Hertzdahl voor het filmfragment en Rinus Blijleven voor de aanvullende informatie.

Hans Koert
keepswinging@live.nl
Je kunt de Keep (it) Swinging blog ook volgens via Facebook of vraag haar gratis nieuwsbrief.


De promotie van Ford voor zijn V8-motor werd rond 1938 groots aangepakt, getuige  deze vergeten 78-toerenplaat, die onlangs weer eens opdook. De reclamecampagne, vanuit Engeland geleid, voorzag ook bioscoop reclame, waarbij de "pleasure of motoring" bezongen werd door Gordon Little, een Engelse crooner, rijdend door het fraaie Engelse landschap. Een fraaie picture disc, in feite niet bedoeld om bewaard te blijven, een wegwerpproduct, nu een collector's item .....

  
Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions

Thursday, December 13, 2012

Eddy Determeyer - Big Easy Big Bands

 De geboorte en opkomst van het jazzorkest in New Orleans
Dit is een fascinerend boek over een onderwerp dat lange tijd een blindevlek was in de jazzliteratuur ( uitspraak (in vertaling) Dr. Bruce B. Raeburn )
Hans Koert

Wie door de Tremé-wijk van New Orleans ronddoolt, begint het voorwoord van het nieuwste boek van Eddy Determeyer, heeft een grote kans, dat hij zo'n luid schallende brassband tegenkomt, omgeven door een opgewonden vrolijk uitgedoste groep volgers …… (  Roaming the Tremé District, there's a fair chance you run into a blaring brass band, surrounded by joyously strutting Second Liners )

Eddy Determeyer - Big Easy Big Bands ( Nederlands) - Big Easy Big Bands - Eddy Determeyer (English)

  • Een paar maanden geleden zag ik de ontroerende documentaire The Sound After the Storm, waarin zangeres Lilian Boutté, klarinettist Dr. Michael White en fotograaf Armand Sheik Richardson, de verwoeste volkswijken van New Orleans binnentrekken en hulp geven aan de radeloze bevolking ….  Een beschrijving van de situatie waarin de stad New Orleans zich bevindt, in de jaren na de verwoestende orkaan Katrina.
New Orleans – de bakermat van ragtime en jazz en gerelateerde muziekstijlen als de rhythm and blues - was hard getroffen .... When the levees broke and her dwellings were inundated, hundreds of thousands were driven from their homes. ( = Toen de dijken braken en woningen onderliepen, moesten honderdduizenden hun huizen ontvluchten.). schrijft Eddy Determeyer in het geheel in het Engels geschreven boek …… 
Zoals iedereen, lieten ook de musici al hun bezittingen achter, hun instrumenten, hun platen, hun muziek, foto’s en andere aandenken. Hoewel het nachtleven in het French Quarter, dat maar weinig geleden had door de overstromingen, na een paar dagen weer draaide alsof er niet gebeurd was, had de muziekscene zware klappen gekregen. De hoogtijdagen van de grote orkesten lijken langer geleden dan ooit …. In sommige gevallen zelf letterlijk vergeten ….. de herinneringen hebben in de hoofden van de ouderen plaats gemaakt voor de verschrikkingen van Katrina. 


De muziek, die zich rond de eeuwwisseling (1900) in New Orleans ontwikkelde  is uitgebreid beschreven, maar hoe zit het met de ontwikkeling van de big bands, de orkesten? 
The Big Easy Big Bands? Eddy Determeyer definieert het begrip orkest of big band als elke band groter dan een combo – een vier- of vijf-mans formatie en die gebruik maakt van geschreven arrangementen. In de jaren twintig van de vorige eeuw groeiden de orkesten in omvang en dat had alles te maken met de populariteit rond danshypes als de charleston, de Suzie-Q en de Linda Hop, waardoor de danszalen groter werden.  Aangezien orkesten toen hun geluid nog niet konden versterken betekende dat letterlijk, dat ze meer body moesten krijgen ………. meer volume.  Een bekend voorbeeld is het extreem grote en populaire orkest van Paul Whiteman, dat meer dan 27 musici bevatte.

 Fate Marable Society Syncopators op één van de radarboten, die over de Mississippi voeren.

We weten al veel van de geschiedenis van de orkesten, die speelden in New Orleans, maar de muziek van geen enkele vooroorlogse band is ooit in een groef vastgelegd ….  Dr. Bruce B. Raeburn, curator van de New Orleans Tulane Universiteit zegt hierover op de kaft:  This is a fascinating text on a topic that has been a blind spot within the literature of jazz studies... This is virgin territory ....

  Fate Marable Society Syncopators

Eddy Determeyer, die eerder een mooi boek over de band van Jimmy Lunceford maakte, heeft er geen naslagwerk van gemaakt, ( wel is er een uitgebreide index) waarin alle big bands die tussen 1900 en 1960 in New Orleans speelden, opgesomd worden. Eddy Determeyer heeft bewuste keuzes gemaakt - zo zul je de rol van pianist en bandleider ( en nog veel meerJelly Roll Morton niet uitgebreid beschreven vinden.
  • Een paar maanden geleden kreeg ik de beschikking over de zogenaamde Library of Congress Recordings opgenomen in 1938 met Jelly Roll Morton, die zichzelf de Originator of Jazz ( = de uitvinder van de jazz) noemde – een uniek document waarin hij in gesproken tekst, aangevuld met muzikale fragmenten zijn herinneringen deelt.  Natuurlijk kent ook Eddy dit document, maar toch zul je tevergeefs zoeken naar de naam van Jelly Roll Morton, die, toen hij zijn herinneringen opnam al een paar decennia weg was uit New Orleans – geen erg betrouwbare actuele bron dus …. volgens Eddy.
 De TV-serie Treme geeft een fascinerend beeld van het New Orleans na Katrina

In 16 hoofdstukken, beschrijft Eddy uitgebreid de geschiedenis van de orkesten, die in New Orléans speelden tussen 1900 en 1960: van de smeltpot van volkeren en muziekstijlen begin 1900 ( The Brass Age - A never ending ball);
het verhaal van de band van Fate Marable, die op de radarschepen op de Mississippi speelde (in Rocking the boat); de uittocht van musici, die New Orleans verlieten in de jaren twintig toen Storyville gesloten werd, heeft, meldt Eddy, in feite nooit plaatsgevonden ...... De boorden van de Pontchartrain en de straten en danszalen van Tremé zijn altijd de bakermatten geweeest van alle ontwikkelingen; over Oscar Papa Celestin's Original Tuxedo Orchestra, één van de laatste traditionele New Orleans jazzbands ( 1910-1954); over Cap'n John Handy (in Nobody Messes with Handy), maar ook de voor mij minder bekende namen als  Sidney Desvigne, Valmore Victor, Clyde Kerr tot en met Wardell Quezergue en zijn slagwerker Joe Johnson die de modern jazzinvloeden, zoals bebop en funk, New Orleans binnen bracht. 
  • Het boek,  Big Easy Big Bands - Dawn and Rise of the Jazz Orchestra zal ongetwijfeld zijn plek veroveren tussen de handboeken in mijn boekenkast, een referentiepunt voor een ieder die meer wil weten over deze periode in de muziekgeschiedenis van New Orleans en het is natuurlijk een beetje chauvinistisch te wijzen op het feit, dat een Nederlander dit beschreven heeft. Zelf is Eddy over zijn boek veel meer bescheiden.  The role of New Orleans bigband as originator and mirror of new developments in dance Music, so evident during last century’s first seventy years, was ( after Katrina) over anyway. May this book serve as a testament to these wonderful days ………….
Het boek Big Easy Big Bands – Dawn and Rise of the Jazz Orchestra, geheel in de Engelse taal geschreven, is te bestellen bij Eddy Determeyer.

Hans Koert
keepswinging@live.nl
Volg de Keep (it) Swinging blog via Facebook of vraag haar gratis nieuwsbrief.

De geboorte en opkomst van de jazz in New Orleans in de eerste decennia van de twintigste eeuw is uitgebreid beschreven, maar de ontwikkeling van de grotere bands, die in New Orlans bleven optreden, zijn tot nu toe schromelijk onderbelicht.  Deze bands, die nooit opnamen heben achtergelaten, worden eindelijk in de schijnwerper gezet door Eddy Determeyer, die deze untold story eindelijk verteld ... Big Easy Big Bands - Eddy Determeyer.

  
Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions

Tuesday, December 11, 2012

Dizzy Gillespie - The Sesjun Radio Shows

A selection of tunes played by Birks at four Dutch Sesjun Radio Shows (1978-1988)
Y’ all feel like sardines?
Hans Koert

 The Sesjun Radio Shows by the public Dutch Tros-radio station seem to be world’s long-standing live radio shows ever, scheduled weekly between 1973 and 2004 on Dutch public radio. Thanks to my Akai GX-215D reel-to-reel recorder, I still have several programs in my archive.

Dizzy Gillespie en de Sesjun Radioprogramma's  Dizzy Gillespie - The Sesjun Radio Shows (English)


When I first listened to the new 2cd set with Dizzy Gillespie - The Sesjun Radio Shows I was surprised to hear that well known sound, especially the funky groove by guitarist Rodney Jones and Benjamin Brown – a déjà vu as it called, because it was one of the shows I recorded - an airshot from a Sesjun Show scheduled at De Speeldoos in Vught, a small city in the southern part of The Netherlands, March 1978.
At the Dizzy Gillespie - The Sesjun Radio Shows 2cd-set you will find a selection of four shows, all with Birks, (= Dizzy Gillespie) as the main artist: De Speeldoos in Vught ( 16th of March, 1978) – De Flint Theatre in Amersfoort ( 8th of February, 1979) -  Nick Vollebregt’s Jazz Café ( 22nd of October 1981) and, last but not least, the concert in De Tor (Enschede) ( 7th of January 1988)

Dizzy Gillespie – the man with that special trumpet with the bell pointing upwards and his remarkable frog-like cheeks, which both became his trademark, loved clowing: Please don’t clown out there, George Wein asked him once before a concert …..  knowing about his reputation …..  So Dizzy tried to hold back, Jeroen De Valk writes in the liner notes: Every time he was about to do something funny, he wiped the smile off his face because Wein was standing in the wings …….  Can you imagine what happened ……?

  • In The Dizzy Gillespie Story, part of the liner notes, Dutch jazz journalist and critic, Jeroen De Valk, introduces us to Dizzy Gillespie’s music, but also to his personality, his habits ( he liked Dutch snacks, like bitterballen and Dutch cheese ) and practical jokes ………….
The most remarkable concert selected on the 2cd album, must have been the final one at De Tor in Enschede, a city near the Dutch – German border.
Peter Huijts, producer of this small jazz club, was also Dizzy’s tour-manager while on tour for Dutch producers Wim en Ria Wigt.  Dizzy loved to play in Peter Huijts club De Tor, a concert broadcasted and recorded for Sesjun.  …. We are happy to be here for the first time – especially because the boss is Peter, Dizzy said in his opening words.  De Tor was jammed packed  and, as Coen De Jonge suggested in a recent article in the Dutch jazz magazine Jazzism, entitled Dizzy Gillespie in De Tol – Hompen kaas en bitterballen,  …. De aanwezigen haast bij toerbeurt moeten ademhalen.(= The audience had to breath by turns.)  Y’ all feel like sardines? Dizzy asked the packed audience in front of him  ….

The 2cd Dizzy Gillespie – The Sesjun Radio Shows is the fourth one in a series of  Sesjun Radio shows released by the Dutch Sound and Light archive ( Beeld en Geluid) and producer  - host of the program in those days - Cees Schrama.  Other albums in this series contain selections of shows by Chet Baker, Art Blakey and Bill Evans and more to follow ……..


 Hans Koert
keepswinging@live.nl
Follow the Keep (it) Swinging blog at Facebook or ask for its free newsletter.


Except a great trumpet player and scat singer, Dizzy Gillespie, nicknamed Birks, was a great entertainer, who could twist any audience around his little finger. His frog-like cheeks, his humor and his custom-made "bent" trumpet became his trademarks. He was one of the best known icons of post-war jazz. He played a dozen tiomes in The Netherlands and between 1978 and 1988 he joined four times the Tros Sesjun Radio shows. Fragments of these shows have now been released at a 2cd, entitled Dizzy Gillespie The Sesjun Radio Shows.

Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions

Monday, December 10, 2012

Misha Mengelberg - Enkele regels in de dierentuin

Of ik nou met of zonder vertelselboek zit te vertellen - dat merken jullie toch niet, zolang ik aan de praat blijf ( uit Uit Oom Haans vertelselboek - Misha Mengelberg)
Een bloemlezing
Hans Koert

Misha Mengelberg, the patrician spirit of the Dutch avant-garde, zoals ik hem in een jazznaslagwerk zag omschreven ( Richard Cook's Jazz Encyclopdia), kennen de meeste jazzliefhebbers als uitvoerend kunstenaar, improvisator, pianist, maar bovenal componist van werken als Driekusman Total Loss of De Sprong: O Romantiek der Hazen.
Zijn optredens met de ICP (= Instant Composers Pool) en met soulmate Han Bennink waren vaak totaal-theater, of zoals ik het omschreven zag: He has a formidable ability in mixing high art and fairly low comedy, a rotund presence at the piano who might drift away into chamber music, a Monk tune or a heartbraking lament. (Bron: Richard Cook's Jazz Encyclopedia).


Dat hij daarnaast ook nog schreef was een publiek geheim - Hij schreef prozateksten, ingevingen, gedachten en niemendalletjes geinspireerd door Fluxus en Dada' voor bladen als Jazzwereld, Collusion of Raster, maar ook voor hoesteksten op ICP-uitgaven. Onlangs verscheen voor het eerst een bloemlezing van zijn werk, getiteld Enkele regels in de dierentuin, bijeengebracht door Erik van den Berg en uitgegeven door Huis Clos (Rimburg)(2012)


In een veertigtal stukjes, geschreven vanaf de jaren vijftig tot in de jaren negentig van de vorige eeuw, komen een keur aan onderwerpen langs en uiteraard past me, als leek op literatuurgebied, enige bescheidenheid en beperk ik me tot die onderwerpen, gewijd aan jazz en jazzverwante muziek, zoals dat op een jazzgerelateerde webblog hoort.

Zo wijdt hij een stukje, getiteld Criss Cross, als een ode aan zijn grote voorbeeld, Thelonious Monk. Het verhaal is ongetwijfeld geschreven als persiflage op de kritieken, zoals in die dagen gebruikelijk door jazzjournalisten als M.A.de R. , zoals Misha de hoofdpersonen als in een rechtbankverslag met initialen neerzet, op papier uitgestrooid werden over de hoofden van de brave onwetende jazzliefhebber. Vaak werd het optreden van zo'n grootheid als Monk, in kritieken in jazzbladen als Rhythme en later de Jazzwereld met een bedweterig, haast wetenschappelijke sausje  tot op de tel geanalyseerd. Het commentaar dat Misha volgens het verhaal Criss Cross met en zonder (1965) Meneer M. in de mond legt is veelzeggend: Omdat ik het zo beter vond.   
In het verhaal Punt van uitgang (1966) schrijft hij over het Misha Mengelberg / Piet Noordijk-kwartet, dat in 1966 op het Newportfestival optrad en later uiteenviel. Het verslag dat Misha over het beroemde Newportoptreden schreef voor Jazzwereld vind je in Brief uit Newport (1966). Daaruit leren we dat het optreden van Charles Lloyd grote indruk op hem maakte, terwijl hij de muziek van John Coltrane maar moeilijk kon plaatsen: ...wiens extatiese slangenbezweerdersmuziek me weinig zegt - de kracht die ervan uitgaat is evident, maar de muzikale consistentie is wat mij betreft gering.(uit: Brief uit Newport (1966))


 In het verhaal I.M. ( = In Memoriam) uit 1966 schrijft hij over het overlijden van pianist Bud Powell, die hij herinnert te hebben horen spelen tijdens een concert met o.a. Barney Wilen in Le Chat qui Peche in Parijs - een concert waarbij Bud Powell niet op zijn best op een geheel ontstemde piano het nummer Oleo speelde: De schim van Powell was mij op dat moment liever, dan de tweedehands realiteit der overige musici. Cecil Taylor komt langs in Gehinderdekrabbendehazen (1967).
  • Eind jaren zestig zie je in zijn verhalen steeds vaker zijn, eerst samen met Willem Breuker en Han Bennink opgezette, Instant Composers Pool opdraven in bijdragen als ICP 002 (1968) - Orde op Zaken (1970) - Hé Hé, Hé, Waar is de marechaussee (1973) - Eeko (1974) - Einepartietischtennis (1974) - Extension Red White & Blue (over Herbie Nichols) (1984) - Tien jaar Instant Composers Pool. Een muzikaal gebeuren begeleid door plastic bekertjes (1977) - Overpeinzingen van een kakkige hond 1 (1986) -  2 Programs Nichols / Monk (1986) en Een mirakelse tocht door het Scharrebroekse (1972); ooit kocht ik deze zes soundsheets, klankdrukken, flubberplaatjes zeiden we; muziek waar ik overigens weinig van begreep: hoesteksten, programmatoelichtingen, ingezonden stukken, aantekeningen - de bloemlezing uit Misha's werk bevat voor elk wat wils.
 De titel van deze bundel, Enkele regels in de dierentuin, is afkomstig van een beschouwing over enkele dieren in de dierentuin ( Twee soorten bezienswaardige dieren zijn er: de braverds en de stouterds.  De braverds mag men aaien, maar niet te veel, de stouterds niet.) en een getekende instructie van Mengelbergs compositie Enkele regels in de dierentuin, te spelen door het ensemble LOOS van saxofonist Peter van Bergen. 

Het fraai uitgevoerde boekje (127p.), uitgegeven door huis Clos, staat vol met dit soort niemendalletjes, creatieve wendingen en onnavolgbare analyses, zoals Mengelberg ook piano speelde en componeerde en het publiek tijdens optredens verraste. De voorkant bevat afdrukken van beloningstempels met dieren, zoals die in de jaren zeventig op de lagere school bij uitmuntend werk gegeven werden. Een bundel waar ik nog vaak even naar zal pakken.
  • Zo, dit waren enkele regels in de dierentuin: gelukkig niet alle regels - dat zou, als we het er toch maar zo'n beetje vagelijk over hebben tot verschrikkelijke misverstanden kunen leiden - ja toch. ( uit :Enkele regels in de dierentuin (1995) (Misha Mengelberg) 
Hans Koert
keepswinging@live.nl
Volg de Keep (t) Swinging blog via Facebook of e-mail of vraag de gratis nieuwsbrief.

Improvisator Misha Mengelberg, pianist, componist, altijd tegendraads en onconventioneel, verrast met een bloemlezing van aantekeningen, gedichtjes, verslagen van jazzconcerten, rijmpjes, onnavolgbare analyses van jazzstukken, artikelen en aan het papier toevertrouwde gedachtensprongen: Misha Mengelberg - Enkele regels in de dierentuin
  
Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions

Saturday, December 8, 2012

Dizzy Gillespie en de Sesjun Radioprogramma's

Dizzy in een selectie uit vier (Sesjun Radio Shows (1978-1988)
Sardientjes en bitterballen
Hans Koert
De Tros-Sesjun uitzendingen, het langst lopende live jazzprogramma ter wereld, zegt men, waren vaste prik ….. De uitzendingen werden tussen 1973 en 2004 wekelijks uitgezonden op, in meen, donderdagavond. Als trotse bezitter van een Akai GX-215D spoelenrecorder nam ik regelmatig programma’s op en dat was een sport op zich, aangezien je uiteraard zo weinig mogelijk gepraat er op wilde en geen voor- of afkondigingen …. Mixen of andere  technishe ingrepen waren niet aan de orde - gewoon op tijd aanzetten.

Dizzy Gillespie en de Sesjun Radioprogramma's  Dizzy Gillespie - The Sesjun Radio Shows (English)


Toen ik de nieuwe dubbel-cd met Tros Sesjun-opnamen van Dizzy Gillespie opzette,  was het meteen raak – de nummers, maar nog meer de klank van gitarist Rodney Jones en Benjamin Brown op elektrisch versterkte gitaar herkende ik meteen als de opnamen, die ik op één van mijn banden had vastgelegd van het Sesjun concert van 16 maart 1978 in De Speeldoos in Vught - een soort déja-vu 
Op de Dizzy Gillespie The Sesjun Radio Show vind je een selectie van vier Tros Sesjun programma’s, alle met Dizzy Gillespie in de hoofdrol:  16 maart 1978 in De Speeldoos in Vught8 februari 1979 in De Flint in Amersfoort22 oktober 1981 in Nick Vollebregt’s Jazzcafé in Laren en last but not least het optreden in De Tor in Enschede ( 7 januari 1988)

Dizzy Gillespie – de man met de vreemd omhoog gebogen trompetschelp en de opvallen kikkerwangen, die beide als een soort handelsmerk gingen fungeren, hield ervan om de pias uit te hangen: Please don’t clown out there, schijnt George Wein hem een keer gevraagd te hebben en Dizzy deed zijn uiterste best om aan dit verzoek te kunnen voldoen …..  maar ja – als je de lach aan je kont hebt hangen, valt dat niet mee ….. every time he was about to do something funny, he wiped the smile off his face because Wein was standing in the wings. Het effect laat zich raden .... !

  • Het verhaal The Dizzy Gillespie Story in het informatieve boekje bij de dubbelcd, geschreven door Jeroen de Valk gaat niet alleen uitgebreid in op Dizzy Gillespie’s muziek, maar ook in op zijn kleurrijke persoonlijkheid - de bitterballen en Hollandse kaas - die soms de organisatoren aardig op de proef wist te stellen.
Het meest bijzondere concert van de vier Sesjun-radioprogramma’s werd opgenomen in De Tor in Enschede. 
De Tor werd geleid door Peter Huijts, die met Dizzy vaak voor Wim en Ria Wigt als tour-manager meereisde.  Dizzy wilde wel, ter ere van Peter, een keer in zijn kleine club komen spelen en dat concert werd opgenomen en uitgezonden op de radio door Sesjun.  …. We are happy to be here for the first time – especially because the boss is Peter, verklaart Dizzy aan het begin van het concert. De zaak zat mudvol en ook de artiesten moesten genoegen nemen met een veel te kleine kleedkamer. Coen de Jonge tekent de sfeer van het concert in een artikel in Jazzism ( Jazzism  nummer 6 (December 2012), getiteld Dizzy Gillespie in De Tor – Hompen kaas en bitterballen, waarbij …. de aanwezigen haast bij toerbeurt moeten ademhalen.  Y’ all feel like sardines? omschrijft Dizzy de opgepakte menigte voor hem ….

De dubbel CD Dizzy Gillesie – The Sesjun Radio Shows is de vierde in een nog lang niet voltooide serie Tros Radio Sesjun programma’s, geproduceerd door Cees Schrama in samenwerking met Beeld en Geluid.  Eerder verschenen opnamen met Chet Baker, Art Blakey en Bill Evans en deze vierde, met Dizzy Gillespie, past naadloos in deze fraaie serie.


 Hans Koert
keepswinging@live.nl
Volg de Keep (it) Swinging blog via Facebook of vraag haar gratis nieuwsbrief

Behalve een grandioos trompettist en scatzanger was Dizzy Gillespie, bijgenaamd Birks, een groot entertainer, die elke zaal om zijn vinger wond. Zijn karakteristieke kikkerwangen, zijn humor en zijn charisma maakte hem tot een icoon uit de Amerikaanse jazzgeschiedenis. Hij trad heel wat keren in Nederland op, onder andere tijdens de wekelijkse Tros-Sesjun radioprogramma's. Op de dubbel cd Dizzy Gillespie The Sesjun Radio Shows is een selectie uit vier Sesjunshows, opgenomen en uitgezonden tussen 1978 en 1988, te horen.
  
Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions

Saturday, December 1, 2012

Newport '58: De kopersectie van de Toren van Babelband

 De kopersectie van de International Youth Band (Newport 1958)
Marshall Brown's selectie van acht veelbelovende blazers.
Hans Koert

Terwijl Marshall Brown en George Wein in Europa de leden voor hun International Youth Band, hier ook wel de Toren van Babel Band genoemd, selecteerden, waren in de VS arrangeurs en componisten bezig met the band’s book. Vandaag beperk ik me tot een introductie van de blazers, die Marshall Brown tijdens de audities selecteerde voor zijn gedroomde Newportband. In een volgende blog komen de andere spelers aan bod.

Alle bijdragen m.b.t. Ruud Jacobs' debuut op Newport 1958 met The International Youth Band vind je op mijn linken site.

Leider, inspirator en geestelijk vader van de band, Marshall Brown, was eigenlijk ventieltrombonist, maar maakte naam als componist, arrangeur en leraar. Hij had in 1958 zijn sporen al verdiend als leider van verschillende high schoolbands.

Marshall Brown in Blokker - augustus 1958) Bron: Rhythme - Maandblad voor Jazz- Dans- en Amusementsmuziek Nº 108 ( 15 september, 1958))

Geboren in Framingham (Mass) december 1920, begon hij als negenjarig op de gitaar en pakte naar de ventieltrombone toen hij zestien was. Zijn ouders waren revue-artiesten; vader was goochelaar en zijn moeder speelde piano in bioscopen bij stomme films. Al op de middelbare school (1937) leidde hij het schoolorkest. In dienst speelde en arrangeerde hij met pianist Bernie Leighton.  Na de oorlog werd hij staff arranger bij allerlei orkesten als die van de East Rockaway High School en de Farmingdale High School; met laatstgenoemd orkest zou hij in 1957 spelen op het Newportfestival en dit optreden zou de directe aanleiding worden voor het formeren van een International Youth band. Hij werd een gerespecteerd muziekleraar en in 1957 geëerd als the Outstanding Educator of the Year door het Westlake College of Music.

De kopersectie van de International Youth Band ( bron: Columbia CS 8073)

 Terug in de VS, maart 1958, begon Marshall Brown aan de hand van zijn aantekeningen de band vorm te geven en kregen zeventien Europese muzikanten een brief, dat ze een plaats gekregen hadden in het orkest. De trompetsectie omvatte: Palle Bolvig uit Denemarken, Roger Guerin uit Frankrijk, Dusko Gojkovic uit voormalig Joegoslavië en José Manuel Magelhaes uit Portugal. De trombonesectie bestond uit: Christian Kellens (België), Kurt Jarnberg (Zweden), Erich Kleinschuster (Oostenrijk) en Albert Mangelsdorff (Duitsland).  De rietsectie werd gevormd door: Bernt Aake Rosengren (Zweden), Ptaszyn (Jan) Wroblewski (Polen), Hans Salomon (Oostenrijk), Wladimiro Bas Zabache (Spanje) en Ronald (Ronnie) Ross (Engeland). De ritmesectie: George Gruntz (Zwitserland), Rudolph (= Ruud) Jacobs (Nederland) en Gilberto (Gil) Cuppini (Italië.). De gitarist, Gabor Szabo, die oorspronkelijk uit Hongarije kwam, werd pas later geselecteerd. Als vluchteling woonde en studeerde hij sinds het midden van de jaren vijftig in de VS.

Vandaag wil ik kort de leden van de kopersectie, de blazers, introduceren in het licht van datgene dat ze tot aan hun selectie (april 1958) hadden gedaan op het gebied van de jazzmuziek. In een volgende blog komt de rest van het orkest ter sprake.
  • Palle Bolvig ( Kopenhagen - Denemarken - november 1932). Trompettist en componist. Hij was in die tijd  lead-trompettist in het orkest van Ib Glindemann. In 1985 maakte hij deel uit van de groep rond Miles Davis die het Auraproject op plaat vastlegde. Hij speelde verder bij de Deense Radio Big Band en de Ernie Wilkins Almost Big Band.  De foto laat hem zien samen met de bekende Deense bassist Niels-Henning Ørsted Pederson.
Roger Guerin ( bron: 100 years of jazz)
  • Roger Guerin (Saarbrücken (toen Frans-, nu Duits gebied – januari 1926)) Toen Roger Guerin geselecteeerd werd voor de International Youth Band, was hij al heel wat jaren druk in de muziek. Hij begon in 1947 als professioneel trompettist bij de Aime Barelli Band, gevolgd door bands waarin grote namen als Claude Bolling, Maurice Moufflard, André Hodeir, Django Reinhardt, Claude Luther, Gerard Pochonet, Jacques Dieval, Christian Chevalier en Bobby Jaspar speelden.  Hij nam deel aan concerten met Amerikaanse jazzmusici als Dizzy Gillespie, James Moody, Buck Clayton, Jimmy Raney, Don Byas en de in Frankrijk neergestreken New Orleans klarinettist Sidney BechetRoger overleed bijna drie jaar geleden in Nymes (februari 2010).
  • Dusko Gojkovic (Jajce (toen Joegoslavië, nu Bosnië - Herzegovina) oktober 1931). Toen Dusko geselecteerd werd, woonde en werkte hij in Duitsland bij het orkest van Kurt Edelhagen en Catherina Valente  en met Chet Baker in de  Storyville club in FrankfurtDe afbeelding laat Dusko zien met Birks ( = Dizzy Gillespie).
  • De vierde trompettist, die een bericht kreeg was de Portugees  José Manuel Magelhaes ( Lissabon (Portugal) januari 1929). In de zomer van 1958 speelde hij in de trompetsectie van het radio-orkest van de Portugese omroep en had hij een eigen dansband, waar ook zijn drie broers in speelden.   

  • Christian Kellens (Andenne (België) januari 1925). Professioneel trombonist sinds het eind van de Tweede Wereldoorlog. Je vindt hem terug in heel wat Belgische orkesten, zoals de bands van Jack Sels en Bobby Jaspar, maar speelde ook bij Kurt Edelhagen, Jack Dieval en Martial Solal om er een paar te noemen. Toen hij geselecteerd was speelde hij samen met Dusko Gojkovic in de Kurt Edelhagen Big Band.  Halverwege de jaren zestig emigreerde hij naar Argentinië waar hij o.a. bij het orkest van Jorge Anders aanschoof tijdens opnamen met Oscar Aleman (1973). Hij schijnt nu weer in België te wonen.
  • Kurt Jarnberg, Zweeds trombonist speelde in de Zweeds-Deense jazzscene bij de bands van Lars Gullin en Ib Glindemann.  Een paar weken voordat Kurt naar Newport vertrok speelde hij in een orkest dat de Zweedse zangeres Monica Zetterlund begeleidde.  In dit okest was hij in het goede gezelschap van Benny Bailey, Ake Persson en Arne Domnerus
Erich Kleinschuster ( bron Salzi.at)
  • Erich Kleinschuster  ( Graz (Oostenrijk) januari 1930) speelde als trombonist in het Kleiner Tanzorchester von Radio Graz en werd beroepsmusicus na zijn Amerikaanse avontuur.
 Albert Mangelsdorf (rechts) met Bud Shank en Bob Cooper ( bron: 100 years of jazz)

  •  Albert Mangelsdorff (Frankfurt am Main (Duitsland) september 1928).  Begin jaren vijftig begon hij als trombonist bij het orkest van Joe Klimm en Hans Koller’s New Jazz Stars. Hij maakte al opnamen onder eigen naam in 1954. In maart 1957 begeleidde hij met zijn Jazz Sextet de Amerikanen Bud Shank en Bob Cooper, die, niet toevallig, ook in ons land optraden tijdens een vijftal concerten in Den Haag ( Gebouw voor K & W), Koog aan de Zaan ( De Waakzaamheid), Amsterdam (Concertgebouw), Rotterdam (Rivierahal) en Busssum (Concordia), begeleid door het Trio van Pim Jacobs ( met Ruud op bas en Wessel Ilcken op slagwerk). Albert was in de periode voor Newport al een veel gevraagd musicus …… Hij zou zich ontwikkelen tot één van de belangrijkste Europese trombonisten, die zijn sporen in de (free) jazz ruimschoots verdiende. Hij overleed in juli 2005 in Frankfurt am Main. ( wordt vervolgd)
Alle bijdragen m.b.t. Ruud Jacobs' debuut op Newport 1958 met The International Youth Band vind je op mijn linken site.

Hans Koert
keepswinging@live.nl
Volg de Keep (it) Swinging blog via Facebook of vraag haar gratis nieuwbrief.

George Wein en Marshall Brown hopscotched in het voorjaar van 1958 Europe conducting auditions on a back-breaking schedule ..... Ze beoordeelden honderden jazzmuzikanten van professionals tot amateurs en alles wat daar tussen zat ...  Uiteindelijk werden zeventien jonge veelbelovende Europese jazzspelers geselecteerd voor wat de Toren van Babelband zou gaan heten, die in 1958 op het Newportfestival mocht optreden. Voor Nederland werd Ruud Jacobs uitgekozen. In Newport '58: De kopersectie van de Toren van Babelband deze keer de blazers die op de zeef voor deze International Youth Band waren blijven liggen. 
Retrospect
Keep Swinging (old) Oscar Aleman Choro Music Flexible Records Hit of the Week-Durium Friends of the Keep Swinging blog Keep Swinging Contributions